Op. Dr. İlknur Ayşe ÇELİK ile Miyomların Tanı ve Tedavisi
Myoma uteri, rahimde en sık rastlanan iyi huylu tümörler arasında yer alır. Fibroid veya leiomyom olarak da bilinen miyomlar, genellikle doğurganlık döneminde ortaya çıkar ve çoğu zaman kansere dönüşme eğilimi göstermezler. Tek başına ya da çok sayıda olabilir; boyutları ise birkaç milimetreden rahmi genişletecek ölçülere kadar değişkenlik gösterebilir.
Miyomlar, bazı kadınlarda hiçbir belirti vermezken, bazı durumlarda yaşam kalitesini düşürecek düzeyde sorunlara neden olabilir. Bu nedenle erken teşhis ve bireye özel tedavi planlaması oldukça önemlidir.
Miyomlar Neden Oluşur?
Miyomların kesin nedeni tam olarak bilinmese de, başlıca etkenin kadınlık hormonu olan östrojen olduğu düşünülmektedir. Östrojen seviyesinin yüksek olduğu doğurganlık döneminde miyom görülme sıklığı artarken, menopozla birlikte bu seviyelerin azalmasıyla genellikle miyomlar küçülür veya belirti vermez hale gelir.
Miyom oluşumunda etkili olabilecek diğer faktörler şunlardır:
- Genetik yatkınlık
- Erken yaşta adet görmeye başlama
- Obezite
- D vitamini eksikliği
- Doğum yapmamış olmak
- Yoğun kırmızı et tüketimi
Rahim Miyomu Belirtileri Nelerdir?
Birçok miyom hiçbir belirti vermez. Ancak, yerleşim yeri, sayısı ve boyutuna göre aşağıdaki semptomlara neden olabilir:
- Uzun süren ve yoğun adet kanamaları
- Pelvik ağrı veya basınç hissi
- Cinsel ilişki sırasında ağrı (disparoni)
- Sık idrara çıkma veya mesaneyi tam boşaltamama
- Şişkinlik ve karın bölgesinde dolgunluk hissi
- Kabızlık
- Sırt veya bacak ağrısı
Miyomlar Nerede Yerleşir?
Miyomlar, rahmin farklı katmanlarında gelişebilir:
- Submukozal miyom: Rahim boşluğuna doğru büyür. En çok adet düzensizliklerine neden olan türdür.
- İntramural miyom: Rahim duvarının kas tabakasında yer alır.
- Subserozal miyom: Rahmin dışına doğru büyür ve çevre organlara baskı yapabilir.
- Saplı miyom: Rahme ince bir sapla bağlı olan türdür.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Aşağıdaki belirtilerden biri veya birkaçı varsa mutlaka bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanına başvurmalısınız:
- Adet kanamalarınız normalden uzun veya yoğunsa
- Cinsel ilişki sırasında ağrı hissediyorsanız
- Sürekli pelvik basınç, şişkinlik veya idrar problemleri yaşıyorsanız
- Kısırlık ya da düşük problemi yaşıyorsanız
Miyom Tanısı Nasıl Konur?
Miyomlar çoğu zaman rutin bir pelvik muayene sırasında fark edilir. Şikayetler üzerine doktora başvurulduğunda şu tanı yöntemleri kullanılır:
- Ultrasonografi: En yaygın tanı aracıdır. Abdominal veya vajinal yolla uygulanabilir.
- Histerosalpingografi: Rahim ve tüplerin röntgenle görüntülenmesini sağlar.
- Histerosonografi: Salin sıvısı ile rahim boşluğu genişletilerek daha detaylı ultrason yapılır.
- Manyetik Rezonans (MRI): Miyomların yerini, boyutunu ve yapısını netleştirir.
- Histeroskopi: İnce bir kamera yardımıyla rahim içi direkt olarak görüntülenir.
- Laboratuvar testleri: Yoğun kanamaya bağlı kansızlık (anemi) tespitinde tam kan sayımı yapılabilir.
Miyom Tedavisi Nasıl Yapılır?
Miyom tedavisinde hedef; hastanın yaşı, semptomları, miyomun boyutu, yerleşimi ve çocuk sahibi olma planlarına göre belirlenir. Her hastaya aynı yaklaşım uygulanmaz. Tedavi seçenekleri şunlardır:
1. İzlem (Takip)
Semptom vermeyen, küçük ve büyüme göstermeyen miyomlar yalnızca düzenli kontrollerle izlenebilir.
2. İlaç Tedavisi
- Hormonal ilaçlar: Doğum kontrol hapları, östrojen-progesteron dengesini sağlayarak adet kanamalarını azaltabilir.
- GnRH agonistleri: Geçici olarak östrojen üretimini durdurur, miyomları küçültür.
- Non-hormonal ağrı kesiciler: Ağrı ve kramp kontrolü sağlar.
- Rahim içi progesteron salan spiral (hormonlu spiral): Kanamaları azaltır ve miyomlara bağlı semptomları hafifletir.
3. Cerrahi Yöntemler
- Miyomektomi: Sadece miyomların çıkarılmasıdır. Çocuk sahibi olmak isteyen hastalar için tercih edilir.
- Histerektomi: Rahmin tamamen alınması işlemidir. Çocuk planı olmayan, yoğun semptomlu hastalarda uygulanabilir.
- Histeroskopik rezeksiyon: Rahim içi (submukozal) miyomlar için özel aletlerle rahim içinden çıkarma yöntemidir.
4. Girişimsel Radyoloji Uygulamaları
- Uterin arter embolizasyonu: Rahmi besleyen damarlar tıkanarak miyomlara giden kan akışı kesilir. Miyomlar küçülerek kaybolur.
- Radyofrekans ablasyon: Isı enerjisiyle miyom dokusu yok edilir.
Sonuç
Rahim miyomları her kadında farklı şekilde seyredebilir. Bazı kadınlar farkına bile varmazken, bazıları ciddi kanama ve ağrı şikayetleriyle günlük yaşamlarını etkileyici düzeyde sorun yaşar. Bu nedenle miyom şüphesi olan her kadının uzman bir doktor kontrolünde değerlendirilmesi gereklidir.
Op. Dr. İlknur Ayşe Çelik olarak kliniğimizde miyomlara dair tanı ve tedavi süreçlerini kişiye özel yaklaşımla yürütmekteyiz. Hem semptom kontrolü hem de uzun vadeli sağlık için yanınızdayız.
Bir yanıt yazın